Drone ile yeryüzü haritası

Fotokopter'in kurucuları bilgi işlem mühendisi Levent Oktay ile ortağı Yener Bozkurt, yakında ağaçlandırılması planlanan Bornova Şeytan Deresi'nde drone kullanarak bölgenin yeryüzü haritasını çıkardı. Kullanılan teknoloji ile arazinin eğimi, güneşin eğimi ve muhtemel su yolları havadan belirlendiği için arazinin farklı köşelerine farklı cinste fidanlar dikiliyor ve dikilen fidanın tutmama ihtimali kalmıyor.

TEKNOLOJİ 23.02.2020, 15:16 23.02.2020, 21:54
111
Drone ile yeryüzü haritası

İzmirGazetesi-ENGİN YAVUZ

Sohbet konuğumuz bilgi işlem mühendisi Levent Oktay drone’u Türkiye’de ticari amaçla ilk kullananlardan biri… Önceki gün İnciraltı Sahilevleri’ne ofislerine gittim. İçerisi slikon vadisi gibi. Her köşede irili ufaklı drone’lar, kumanda masaları, bilgisayarlar, bir köşede 3 D printer… Orada ne varsa şaşkınlıkla, merakla izlemek, incelemek, dokunmak istiyorsunuz… Levent Oktay, henüz 25 yaşlarındayken model ve helikopterlere ilgi duymaya başladığını belirterek şunları söyledi:

“O dönemde fotoğrafçılık benim için yalnızca hobi idi. 2009 yılında orijinal adı ‘Multicopter’ olan uzaktan kumandalı hava aracını kendi olanaklarımla geliştirdim. Yalnızca pervaneleri ve motorunu Çin’den getirttim. 4 pervaneli hava aracıma fotoğraf makinesi ve kamera monte ettim. Bu araca Fotokopter adını verdim. İzmir’de özellikle inşaat sektörü için ilk hava çekimlerini fotokopter ile gerçekleştirdik. Sonra drone kullanımını giderek geliştirdik, araçlarımızı çeşitlendirdik.”

PARÇA ÜRETİMİ, PRODÜKSİYON

Fotokopter’in neler yaptığını sordum, anlattı:

"Bu konuya ilk ilgi duyduğumda insansız hava araçlarının Ar-Ge’si çok pahalı olduğundan parçalar halinde alıp araçları oluşturuyor, altına kamera yerleştiriyorduk. Sonra bu konuda kendimizi iyice geliştirdik. 3D printer aldık. Drone için gereken parçaları da artık kendimiz üretmeye başladık. Ortaya çok başarılı, değişik amaçlı ürünler çıkıyor ve bunları tamamen kendi işimiz için kullanıyoruz. Piyasada örneğin 10 bin liraya satılan drone’ları biz burada 2000 liralık harcama ile üretebiliyoruz. Araçlarımızla fotoğraf ve kamera çekimleri yapıyoruz, prodüksiyon, kurgulama, seslendirme, parça üretimi hepsi bu mutfakta. Havadan sanal turlar hazırlıyoruz, böylece tanıtıma farklı boyutlar getiriyoruz. Endüstriyel sanayinin tüm reklam çözümleri bizde. Son günlerde jeotermal santralleri ile ilgili hava çekimlerine başladık, çok beğenildi, sürekli davetler alıyoruz… Sevdiğimiz bir işi yapıyoruz ve iki ortak burada çok mutluyuz…”

İYİCE UZMANLAŞTIK

Drone konusunda Türkiye’de uzmanlaşan birkaç kuruluştan biri haline geldiklerini ve istek üzerine arızalanan drone’ların onarımına da başladıklarını belirten Levent Oktay, “Drone’u satın almak yetmiyor. Kullanmayı öğrenmek gerekiyor. Bu yüzden kullanım hatası yüzünden drone’lar düşme sonucu arızalanıyor ve sonunda bize geliyorlar…”

Drone kullanmanın giderek uzmanlık gerektiren bir iş haline geldiğini anlatan Oktay, drone kullanmadan önce smilatör eğitimi almanın şart olduğunu anlattı ve şöyle dedi:

“Ticari amaçla drone kullanmak için lisans şart. Kurslara gitmek zorundasınız. Sivil Havacılık Genel Müdürlüğü’ne kendinizi kaydettirmek durumundasınız. Artık her drone’un bir plakası var. En fazla 120 metreye kadar yükselebilirsiniz. GPS’de kısıtlamalar var. Her yerde çekim yapamazsınız. Bir çekim öncesinde mutlaka Sivil Havacılık Genel Müdürlüğü ve ilgili valilikten izin almanız gerekiyor. Eğer kullandığınız drone’ın ağırlığı 500 gramdan fazla ise mutlaka kayıtlı olmak zorundasınız…”

Kendilerine havadan çekimle ilgili birçok farklı talep geldiğini hatırlatan Levent Oktay, bir süre önce bir arazinin üzerinde 90 derecelik açıyla fotogranametri çalışması yaptıklarını ve çekilen fotoğrafların o arazinin topografik haritasının yapılmasında kullanıldığını söyledi. Oktay, “Normalde bir harita mühendisinin bir ayda bitirebileceği bir işi biz bir günde tamamlıyoruz. “

AĞAÇLANDIRMADA BAŞARI

Drone teknolojisi o denli hızla gelişiyor ki son olarak klasik yöntemlerden çok daha hızlı bir şekilde yüksek doğrulukta yeryüzü haritaları çıkarmaya başladık. Bu haritaları kullanarak yağmur suyunun birikme alanlarını ve su basma riski olan bölgeleri belirleyebiliyorsunuz. Herhangi bir kazı yapıldığında ne kadar moloz çıkarılacağını hesaplayabilirsiniz. Özel kameralar aynı zamanda ormanlarda bulunan ağaçların sayısını ve ağaç türlerini belirlemek için de kullanılıyor. Bu yöntemi son olarak eski taş ocağının ağaçlandırılma sahasına dönüştürüleceği Bornova Şeytan Deresi'nde kullandık. 50 hektarlık alanı İzmir Büyükşehir Belediyesi ağaçlandıracak. Talep üzerine arazi üzerinde çalışarak alanın eğimini, muhtemel su yollarını, güneş ışığının eğim derecelerini belirledik. Böylece ağaçlandırma bizimi yaptığımız hesaplamalara göre yapılacak, bitki türleri buna göre seçilecek. Bu tür bir yöntem ağaçlandırmada kesin başarı sağlıyor.

PİLOTTAN FARKIMIZ YOK

Drone’ları ortağı Yener Bozkurt ile birlikte kullandıklarını belirten Levent Oktay, şöyle konuştu:

“Arkadaşım fotokoptere ben fotoğraf makinesi ve kameraya kumanda ediyorum. Bu araç 70 kilometre hız yapıyor ve gerektiğinde 210 metreye kadar yükselebiliyor. İstersek manuel olarak kumanda ediyoruz, ama gerektiğinde verdiğimiz koordinatlara uygun olarak çalışılacak alan üzerinde gidip gelerek görevini yerine getiriyor. Fotokopter de aynı uçak ve helikopterler gibi sürekli bakım gerektiriyor. Uçuş öncesinde rüzgar, çekilecek filmin süresi, güvenlik ve uçuş süresi değerlendiriliyor. Fotokopter şarj edilebilir pille uçuyor ve 8 dakika boyunca havada kalabiliyor. GPS, barometre ve pusulası var. Acil durumlarda kendi kendine iniş yapabiliyor. Çalışma sırasında pilotların yaptıklarına benzer ön hazırlıklarımız var. Check-list denilen önceden yapılması gerekenleri tek tek kontrol ediyoruz. Bunlar kontrol edilmeden asla kalkış olmaz…”

Fotokopter’de 200 gramlık drone da var, 15 kilogramlık olan da… Hepsinin işlevi, görevi farklı.

İLK DRONE 1898'DE UÇTU

Yolda yürürken, bir parkta otururken, bir doğa yürüyüşünde, bir antik kentte kalıntılar arasında tepemizde vızıldayarak dolaşan o sevimli araç… Türkçe karşılığı “arı vızıltısı” olan drone, uzaktan kumanda edilen hava aracı olarak tanımlanıyor. Kayıtlara göre askeri amaçlı ilk drone’lar 1800’lü yıllarda düşünülmeye başlıyor. 1898 yılında ilk drone tasarlandı. Drone askeri amaçlı olarak ilk kez Vietnam savaşında kullanıldı ve savaş süresince 3500 drone görev yaptı.

Sivil amaçlı olarak 2000’li yıllardan itibaren üretilmeye başlanan drone son yıllarda Türkiye’de de önemli bir sektör haline geldi. 2015 yılı rakamlarına göre drone satışında şimdiden 1 milyon dolarlık bir pazar oluştu. Dünyada ise bu sektör için milyarlarca dolarlık yatırımlar yapılıyor.

Drone’u artık spordan tarım sektörüne, düğün çekimlerinden jeolojik haritaların çizilmesine kadar birçok amaçla kullanmak mümkün. Hatta mangal yellemek için drone pervanelerinden yararlananlar bile var. Ülkemizde internet üzerinden ve hobi mağazalarından satın alabileceğimiz ve kullanım amaçları farklı drone modellerinin fiyatları 100 liradan başlıyor 50 bin liraya kadar çıkıyor.

Yorumlar (0)
28°
açık
Namaz Vakti 13 Temmuz 2020
İmsak 04:06
Güneş 05:51
Öğle 13:22
İkindi 17:16
Akşam 20:43
Yatsı 22:21
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Başakşehir 31 66
2. Trabzonspor 31 62
3. Sivasspor 32 57
4. Beşiktaş 31 53
5. Galatasaray 32 52
6. Alanyaspor 32 51
7. Fenerbahçe 32 50
8. Gaziantep FK 31 41
9. Antalyaspor 32 41
10. Göztepe 32 39
11. Kasımpaşa 31 36
12. Gençlerbirliği 32 36
13. Malatyaspor 31 32
14. Denizlispor 31 32
15. Çaykur Rizespor 31 32
16. Kayserispor 31 31
17. Konyaspor 31 30
18. Ankaragücü 32 29
Takımlar O P
1. Hatayspor 33 63
2. Erzurum BB 33 59
3. Adana Demirspor 33 58
4. Akhisar Bld.Spor 33 57
5. Bursaspor 33 56
6. Fatih Karagümrük 33 53
7. Altay 33 51
8. Keçiörengücü 33 47
9. Ümraniye 33 44
10. Giresunspor 33 44
11. Menemen Belediyespor 33 43
12. İstanbulspor 33 40
13. Balıkesirspor 33 38
14. Altınordu 33 36
15. Boluspor 33 30
16. Osmanlıspor 33 27
17. Adanaspor 33 21
18. Eskişehirspor 33 12
Takımlar O P
1. Liverpool 35 93
2. Man City 35 72
3. Chelsea 35 60
4. Leicester City 35 59
5. M. United 34 58
6. Wolverhampton 35 55
7. Sheffield United 35 54
8. Tottenham 35 52
9. Arsenal 35 50
10. Burnley 35 50
11. Everton 35 45
12. Southampton 34 44
13. Newcastle 35 43
14. Crystal Palace 35 42
15. Brighton 35 36
16. West Ham 35 34
17. Watford 35 34
18. Bournemouth 35 31
19. Aston Villa 35 30
20. Norwich City 35 21
Takımlar O P
1. Real Madrid 35 80
2. Barcelona 36 79
3. Atletico Madrid 36 66
4. Sevilla 36 66
5. Villarreal 35 57
6. Getafe 35 53
7. Athletic Bilbao 36 51
8. Real Sociedad 35 51
9. Valencia 36 50
10. Granada 35 50
11. Osasuna 36 48
12. Levante 36 43
13. Real Betis 36 41
14. Real Valladolid 36 39
15. Eibar 36 39
16. Celta de Vigo 36 36
17. Deportivo Alaves 35 35
18. Leganés 36 32
19. Mallorca 36 32
20. Espanyol 36 24
banner29