Dünya mirası Truva

1870 yılında keşfedilen, 1988 yılında Dünya Mirası Listesi’ne alınan ve 1996’da milli park ilan edilen antik kent, İlyada’da sözü edilen Truva Savaşı’nın geçtiği yer olarak biliniyor.

ROTA 12.07.2020, 12:11 12.07.2020, 12:34
59
Dünya mirası Truva

İzmirGazetesi-ENGİN YAVUZ

Troya Antik Kenti veya Truva, Kaz Dağı (Antik İda Dağı) eteklerinde bulunan ve Homeros tarafından yazıldığı sanılan iki manzum destandan biri olan İlyada’da sözü edilen Truva Savaşı’nın gerçekleştiği yer olarak biliniyor. 1870'li yıllarda Alman amatör arkeolog Heinrich Schliemann’ın Tevfikiye Köyü civarında keşfedilen antik kentte çıkan eserlerin çoğu günümüzde Türkiye’nin yanı sıra Almanya ve Rusya’da bulunuyor. 1988 yılında Dünya Mirası Listesi’ne alınan antik kent, 1996 yılında milli park ilan edildi.

Kentin kurucusu Tros'un oğlu İlios. Frigya kralının düzenlediği bir yarışmayı kazanır ve ödül olarak verilen siyah boğayı takip ederek, boğanın durduğu yere bir kent kurmaya karar verir. Boğa, tanrıça Ate'nin düştüğü yerde yere çöker ve İlius kentini bu tepeye kurar. Kente kurucusundan dolayı İllion, İlius'un babası Tros'dan dolayı Troya denir.

Kentin adı Yunanca belgelerde (Troia) olarak geçer. Bazı uzmanlar, kentin Türkçe "Troya" olarak anılmasının daha doğru olduğunu savunuyor. Antik kent, Çanakkale’nin Tevfikiye Köyü’nün batısında, "Hisarlık Tepesi" nde bulunuyor. Tepe 31 metre yüksekliğinde ve 200x150 metre boyutlarında.

DENİZE ÇOK YAKINDI

İlk olarak Efes ve Miletos antik kentleri gibi denize yakın olan kent, Çanakkale Boğazı’nın güneyinde bir liman kenti olarak kurulmuş. Zamanla Karamenderes nehrinin kent kıyılarına taşıdığı alüvyonlar nedeniyle denizden uzaklaşmış ve önemini yitirmiş. Bu yüzden yaşanan doğal felaketler ve saldırılar sonrasında yeniden iskan edilmeyip, terk edilmiş.

Troyalılar, Sardis kökenli Herakleid hanedanının yerine geçmiş ve Anadolu'yu 505 yıl boyunca Lidya krallığı Candaules (M.Ö. 735-718) dönemine dek yönetmişler. İonlar, Kimmerler, Frigyalılar, Miletliler, onların ardından Anadolu’ya yayılmış, MÖ 546 yılında Pers istilası yaşanmış.

1871'de amatör arkeolog Schliemann tarafından keşfedilen antik şehrin kalıntılarında, ilerleyen zamanlarda yapılan kazılar sonucunda, aynı yerde yedi kez -farklı dönemlerde- kent kurulduğu ve farklı dönemlere ait 33 katman olduğu saptanmış. Şehrin bu karmaşık tarihsel ve arkeolojik yapısı, daha kolay inceleyebilmek için kent tarihsel dönemlere göre sırayla Roma rakamlarıyla ifade edilen 9 ana bölüme ayrılmış. Troya’nın tarihinin bulunan kalıntı ve belgelerin ışığında MÖ 3000 yılına kadar uzandığı kaydediliyor.

SCHLİEMANN KEŞFETTİ

Troya Antik Kenti’nin Hisarlık’ta olabileğine ilişkin ilk yorumlar, 1922 İskoç Charles Maclaren tarafından yapılmış. İlk arkeolojik araştırma, bölgede bir höyüğün olabileceğini tespit eden İngiliz Frank Calvert tarafından 1863-1865 yıllarında yapılmış. Fakat bu kentin Troya olduğu görüşünün kesinlik kazanması ve yaygın şekilde tanınmasının Schliemann’ın kazı çalışması sonucunda olduğu söyleniyor.

Asıl işi tüccarlık olan Heinrich Schliemann, Hisarlık’ta ilk geniş kapsamlı kazıları yapan ve "Troya Hazinesi" ya da "Priamos Hazinesi" adlı koleksiyonu bulan kişi. Osmanlı Devleti’nden kazı izni alarak 1870 yılında tamamlanan sondaj çalışmalarının ardından, 1871-1874 yılları arasında ilk grup kazılarını yapmış, 1890'lara kadar kazılara devam etmiş. Schliemann'ın kazılarda bulduğu hazineleri yurtdışına kaçırdığı da biliniyor. Uzmanlara göre gerek Schliemann'nin arkeoloji kökenli olmayışı, gerekse arkeoloji biliminin o dönem yeterince gelişmemiş olması nedeniyle bu dönem yapılan kazılarda çıkan eserler yeterince iyi değerlendirilememiş ve birçok başka arkeolojik bulguda tahribata yol açmış. Bir süre ara verilen kazılar Türkiye Cumhuriyeti döneminde ABD’li Carl W. Blegen tarafından tekrar başlatılmış. Kazılar Cincinati Üniversitesi desteğiyle 1932-1938 döneminde yapılmış.

PUŞKİN MÜZESİ’NDE

Uzun dönem ara verilen kazılara 1988 yılında Alman arkeolog Manfred Korfmann tarafından yeniden yine başlanmış. Öldüğü 2005 yılına kadar kazı başkanlığı görevini sürdüren Korfmann, antik kentin kazı tarihinde önemli bir yere sahip. 2003 yılında Türkiye vatandaşı olup, Osman adını ikinci isim olarak almış. Troya’da kazıları 2006 yılından bu yana Ernst Pernicka yürütüyor.

Troya’daki uzmanların belirttiklerine göre Heinrich Schliemann Troya'da bulduğu hazineyi önce Yunanistan'a daha sonra Almanya'ya kaçırmış. 2.Dünya Savaşı’ndan önce Almanya'da olduğu bilinen hazine sonra kayıplara karışmış. Almanya’nın elinde hala yaklaşık 480 Troya eseri olduğu sanılıyor. Bu eserler Berlin’de sergileniyor. Troya hazinesinin Berlin’de kaybolan kısmının 2. Dünya Savaşı sonunda, Berlin’den Ruslar tarafından götürüldüğü sonradan ortaya çıkmış. Uzun süre eserlerin ülkesinde olduğu iddialarını reddeden Rusya, 1994’te gerçeği itiraf ederek bunların savaş tazminatı olduğunu belirtmiş. Bu eserler de şimdi Moskova’da Puşkin Müzesi’nde sergileniyor.

Troya 1 Erken, Orta, Geç Troya 1 olarak incelenir. Büyük ölçüde restore edilen Troya I surlarının kent kapısının doğu kulesi iyi durumda. Bir portikosu (Önünde sütunların yer aldığı üstü örtülü salon), büyük bir oda ve odanın ortasındaki ocağı olan uzun, dar bir yapı olan ev, bilinen en eski megaronlardan (on yüzünde girişi oluşturan bir on oda ile arkasında ortada ocak bulunan bir salondan ve bazen de bir arka odadan oluşan uzun ve dar ev) biri. Bu dönem mimarisinde balıksırtı şeklinde örülmüş duvarlar görülüyor.

YEDİ KATTAN OLUŞUYOR

Henüz çark kullanılmamakla birlikte bakır aletler kullanılmış. Troya II, birbiri üzerine yedi kattan oluşan üç ana evresiyle tanımlanıyor. Her birinin yeni bir sur duvarı var. Bu dönemde çark kullanılmaya başlanmış. Troia IV ile V, MÖ 2200-1800'e tarihlenir. Bu dönemden ev ve duvar kalıntıları bulunuyor. Erken Helas seramiği buluntuları bu dönemde Troya'nın Yunanistan'la ilişkisi olduğunu kesinleştirmiş. Altın, gümüş, elektrondan yapılmış süs eşyaları ve kap kaçak Troya IV'te ele geçmiş. İthal malı Miken kapları ile Kıbrıs kapları, hem Troya VI’da hem de VII’de var. Büyük bir yangınla sona eren VII tabakası “Troya savaşlarının gerçekleştiği Priamos'un Troya'sı olmalı” deniyor.

Mitolojiye göre Paris'in güzel Helen'i kaçırmasıyla başlayan Troya savaşları yıllarca sürmüş. Troya VIII tabakasına ait en eski buluntu MO 7.Yüzyıl’dan eskiye gitmiyor. Troya VIH'de ise, iki altar ile Athena Tapınağı’na ait kalıntılar bulunmuş. Troia IX'a (Roma devri) ait bouleuterion, tiyatro, tiyatronun önündeki mozaik döşemeli yapı kalıntısı dikkati çekiyor.

Troya’ya İzmir’den Edremit-Ayvacık-Ezine-Çanakkale güzergahını kullanarak ulaşmak mümkün. İzmir-Troya Antik Kenti arası 303 kilometre.

TRUVA ATI

Truva Atı, savaşın bitirilmesi amacıyla şehre gizlice girmek için yapılan tahta attır. Odysessus'un fikri olan iş boş tahta at Troyalılar’a hediye gibi sunulur. Atın içine gizlenen askerlerden habersiz Troyalılar anıtı şehre taşır ve kutlamalara başlarlar. Akşam ise askerler dışarı çıkarak şehri yağmalarlar. Truva atı sözü hızla yaygınlaşır ve zamanla deyim olarak kullanılmaya başlar.

Yorumlar (0)
29°
açık
Namaz Vakti 14 Ağustos 2020
İmsak 04:46
Güneş 06:18
Öğle 13:21
İkindi 17:08
Akşam 20:14
Yatsı 21:40
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Başakşehir 34 69
2. Trabzonspor 34 65
3. Beşiktaş 34 62
4. Sivasspor 34 60
5. Alanyaspor 34 57
6. Galatasaray 34 56
7. Fenerbahçe 34 53
8. Gaziantep FK 34 46
9. Antalyaspor 34 45
10. Kasımpaşa 34 43
11. Göztepe 34 42
12. Gençlerbirliği 34 36
13. Konyaspor 34 36
14. Denizlispor 34 35
15. Çaykur Rizespor 34 35
16. Malatyaspor 34 32
17. Kayserispor 34 32
18. Ankaragücü 34 32
Takımlar O P
1. Hatayspor 34 66
2. Erzurumspor 34 62
3. Adana Demirspor 34 61
4. Akhisar Bld.Spor 34 57
5. Fatih Karagümrük 34 56
6. Bursaspor 34 56
7. Altay 34 54
8. Ankara Keçiörengücü 34 50
9. Menemen Belediyespor 34 44
10. Giresunspor 34 44
11. Ümraniye 34 44
12. İstanbulspor 34 40
13. Balıkesirspor 34 38
14. Altınordu 34 37
15. Boluspor 34 33
16. Osmanlıspor 34 30
17. Adanaspor 34 21
18. Eskişehirspor 34 12
Takımlar O P
1. Liverpool 38 99
2. Man City 38 81
3. M. United 38 66
4. Chelsea 38 66
5. Leicester City 38 62
6. Tottenham 38 59
7. Wolverhampton 38 59
8. Arsenal 38 56
9. Sheffield United 38 54
10. Burnley 38 54
11. Southampton 38 52
12. Everton 38 49
13. Newcastle 38 44
14. Crystal Palace 38 43
15. Brighton 38 41
16. West Ham 38 39
17. Aston Villa 38 35
18. Bournemouth 38 34
19. Watford 38 34
20. Norwich City 38 21
Takımlar O P
1. Real Madrid 38 87
2. Barcelona 38 82
3. Atletico Madrid 38 70
4. Sevilla 38 70
5. Villarreal 38 60
6. Real Sociedad 38 56
7. Granada 38 56
8. Getafe 38 54
9. Valencia 38 53
10. Osasuna 38 52
11. Athletic Bilbao 38 51
12. Levante 38 49
13. Real Valladolid 38 42
14. Eibar 38 42
15. Real Betis 38 41
16. Deportivo Alaves 38 39
17. Celta de Vigo 38 37
18. Leganés 38 36
19. Mallorca 38 33
20. Espanyol 38 25
banner29